EOS
พัฒนาการเด็กอายุต่ำกว่า 3 ปี เป็นช่วงสำคัญที่เด็กเติบโตอย่างรวดเร็วทั้งด้านกายภาพ สติปัญญา ภาษา และสังคม-อารมณ์ โดยผู้ปกครองควรสังเกตหมุดพัฒนาการเพื่อสนับสนุนการเลี้ยงดูคู่การเรียนรู้ให้เหมาะสม.
พัฒนาการแบ่งเป็น 4 ด้านหลัก ได้แก่ กายภาพ (gross/fine motor), สติปัญญาและการเรียนรู้ (cognitive), ภาษาและการสื่อสาร (language), และสังคม-อารมณ์ (social-emotional) เด็กวัยนี้เรียนรู้ผ่านการสำรวจ การเล่น และปฏิสัมพันธ์กับผู้ใหญ่ ซึ่งเป็นรากฐานของการพัฒนาตลอดชีวิต.
ใช้ตารางสรุปหมุดหลักจากแหล่งมาตรฐาน โดยเด็กแต่ละคนอาจแตกต่างเล็กน้อย แต่หากล่าช้าควรปรึกษาแพทย์.
| ช่วงอายุ | กายภาพ | ภาษาและการสื่อสาร | สติปัญญา | สังคม-อารมณ์ |
|---|---|---|---|---|
| 12 เดือน | ยืนและเดินได้ช้าๆ จับของด้วยนิ้วโป้ง-นางชี้ กินอาหารด้วยช้อนเอง | พูดคำง่าย 5-10 คำ ชี้ภาพตามชื่อ | หา物ซ่อนง่าย จำชื่อคนคุ้นเคย เล่น peek-a-boo | แสดงความชอบ/ไม่ชอบ แยกแยะคนแปลกหน้า |
| 18 เดือน | เดินคล่อง ปีนลงบันได ถอดเสื้อผ้า | พูด 10-20 คำ ชี้ส่วนร่างกาย ทำตามคำสั่งง่าย | ต่อบล็อก 2-4 ชิ้น ขีดเส้นตรง วาดรูปง่าย | ชี้ตัวเองในกระจก เลียนแบบผู้ใหญ่ |
| 2 ปี | วิ่ง กระโดดสองเท้า เตะบอล ขว้างลูกบอล | พูดประโยค 2 คำ 200 คำในคลัง รู้ชื่อสิ่งของ | แยกสี/รูปทรง เล่น pretend (ทำอาหาร) จิ๊กซอว์ 4 ชิ้น | แสดงอิสระ ("ฉันทำเอง") เล่นกับเด็กอื่นนานขึ้น |
| 3 ปี | ปีนป่าย กระโดดเชือกสั้น ปั่นจักรยาน 3 ล้อ วาดวงกลม | พูดประโยค 3-4 คำ ถาม "อะไร/ทำไม" นับ 1-10 | เรียงลำดับ จับคู่สี จำเหตุการณ์เมื่อวาน แก้ปัญหาง่าย | แบ่งปันของเล่น รู้จักกฎง่ายๆ กลัวแยกจากพ่อแม่สั้นๆ |
กระตุ้นด้วยกิจกรรมเล่นปลอดภัย เช่น เล่น loose parts (ช้อนไม้ ผ้าสี), อ่านนิทานสองภาษา, และสังเกตสัญญาณล่าช้า เช่น ไม่พูดคำ 50 คำตอน 2 ปี เพื่อให้เด็กบรรลุหมุดสมวัย.
