คำอธิบาย

1. พื้นฐานและการจำแนกประเภทสื่อ

สื่อการสอนทำหน้าที่เป็นตัวกลาง (Medium) ส่งผ่านเนื้อหาจากผู้สอนไปยังผู้เรียน เอกสารได้จำแนกสื่อตามลักษณะประสบการณ์ (Edgar Dale's Cone of Experience) ซึ่งมีความสำคัญมากในการผลิตสื่อเบื้องต้น โดยเริ่มจากประสบการณ์ตรงที่เป็นรูปธรรมที่สุด (เช่น ของจริง, สถานการณ์จำลอง) ไปจนถึงสัญลักษณ์ที่เป็นนามธรรมที่สุด (เช่น ตัวหนังสือ, คำพูด) การผลิตสื่อที่ดีจึงต้องคำนึงถึงว่าเนื้อหานั้นควรใช้สื่อระดับใดเพื่อให้ผู้เรียนเข้าใจง่ายที่สุด

2. หลักการเลือกและการออกแบบสื่อ

การจะผลิตสื่อชิ้นหนึ่งต้องผ่านการคิดอย่างเป็นระบบ ได้แก่

• ความสอดคล้อง: ต้องตรงกับวัตถุประสงค์และเนื้อหาบทเรียน

• ความเหมาะสม: ต้องเหมาะกับวัยและพื้นฐานของผู้เรียน รวมถึงสภาพแวดล้อมในห้องเรียน

• ความน่าสนใจ: สื่อต้องดึงดูดใจแต่ไม่เบี่ยงเบนความสนใจจากเนื้อหาหลัก

• ความคุ้มค่า: ผลิตและใช้งานง่าย เก็บรักษาได้สะดวก และประหยัดงบประมาณ

3. ขั้นตอนการเตรียมและใช้สื่อ (Systematic Approach)

ก่อนจะผลิตและนำไปใช้ ผู้สอนต้องมีกระบวนการที่ชัดเจน คือ

• การเตรียมตัว: ผู้สอนต้องทดลองใช้สื่อก่อนสอนจริงเพื่อหาจุดบกพร่อง

• การเตรียมสภาพแวดล้อม: จัดวางอุปกรณ์และเตรียมห้องเรียนให้พร้อม

• การนำเสนอ: ใช้สื่อในจังหวะที่เหมาะสม ไม่เร็วหรือช้าจนเกินไป

• การติดตามผล: ประเมินว่าสื่อชิ้นนั้นทำให้ผู้เรียนบรรลุวัตถุประสงค์หรือไม่ เพื่อนำข้อมูลมาปรับปรุงการผลิตในครั้งต่อไป